ما در این مقاله می‌خواهیم به شما یاد بدهیم چگونه خودتان روغن موتور خودرو یا موتور سیکلتتان را عوض کنید.

آیا خودتان به تنهایی می‌توانید این کار را انجام دهید؟

یکی از محصولات مصرفی پر کاربرد در خودرو و موتور سیکلت، روغن موتور است، زیرا روغن موتور علاوه بر اینکه توانایی و بازدهی موتور را زیاد می‌کند، در کم شدن مصرف سوخت هم تاثیر دارد.
پس تا انتهای مقاله همراه ما باشید تا بتوانید با استفاده از نکات و روش هایی که به شما آموزش می‌دهیم، خودتان روغن موتور خودرو یا موتورسیکلتتان را عوض کنید.

---

چگونه روغن موتور سیکلت خودمان تعویض کنیم؟ مراحل تعویض روغن موتور

در ابتدا لازم است بگوییم که همه موتورها برای تعویض کردن روغن مراحل یکسانی را طی می‌کنند. اکنون ممکن است در ذهن شما این سوال مطرح شود که زمان مناسب و لازم برای این کار چه زمانی است؟ و چه کاری باید انجام دهید؟

در این قسمت مراحل تعویض روغن که شامل نکات و مراحل آماده‌ سازی قبل از تعویض روغن موتور، چگونگی تخلیه روغن موتور، چگونگی تعویض فیلتر روغن موتور و این که چگونه روغن موتور خودرو جدید را جایگزین کنیم و تمامی نکات کاربردی را برای شما شرح می‌دهیم:

---

مراحل تعویض روغن موتور سیکلت

---

مرحله شماره 1 – گرم کردن موتورسیکلت

برای تعویض راحت تر روغن موتور، بهتر است ابتدا موتور را گرم کنید. زمانی که روغن موتور به دمای مناسبی برسد، روان تر شده و به راحتی تخلیه می‌شود. توصیه می‌شود قبل از شروع تعویض روغن، موتور را روشن کنید تا موتور گرم شده و فرآیند ساده تر شود.

---

مرحله شماره 2 – تمیز کردن موتورسیکلت

ابتدا موتورسیکلت را روی پایه ثابت قرار دهید تا در حین تمیزکاری حرکت نکند. سپس با استفاده از یک پارچه تمیز، بخش های اطراف پیچ تخلیه روغن و فیلتر موتور را به دقت پاک کنید تا هیچ گونه آلودگی باقی نماند و فرایند تعویض روغن بدون مشکل انجام شود.

---

مرحله شماره 3 – شناسایی فیلتر روغن و دریچه تخلیه

برای دسترسی به فیلتر روغن، دریچه تخلیه و فیلر شمع، باید موانعی را که مانع دسترسی مستقیم به این قطعات می‌شوند، بردارید. در بعضی از مدل های موتورسیکلت، ممکن است نیاز به باز کردن فلاپ ها یا پایه های محافظ داشته باشید تا دسترسی کامل به این بخش ها امکان پذیر شود.

---

مرحله شماره 4 – تخلیه روغن موتور قدیمی

برای تخلیه روغن مصرف شده، یک ظرف مناسب را زیر دریچه تخلیه قرار دهید تا روغن به راحتی خارج شود. سپس به سراغ دریچه تخلیه و فیلر شمع بروید که معمولا در قسمت های بالا و پایین محفظه موتور قرار دارند. ابتدا فیلتر شمع روغن را بردارید و بعد با استفاده از آچار، درپوش تخلیه را باز کنید. برای تخلیه کامل روغن به حدود ۵ تا ۱۰ دقیقه زمان نیاز دارید. هنگام انجام این کار، از ریختن روغن روی دست و بدن خود پیشگیری کنید.

---

مرحله شماره 5 – تعویض فیلتر روغن قدیمی

در حین تخلیه روغن، می‌توانید فیلتر روغن کهنه را نیز تعویض کنید. ممکن است بتوانید پیچ فیلتر را با دست باز کنید، اما برای راحتی بیشتر، داشتن آچار مخصوص فیلتر روغن پیشنهاد می‌شود. پس از برداشتن فیلتر، با یک پارچه تمیز سطحی را که واشر فیلتر روغن با موتور در تماس بوده، به خوبی پاک کنید تا آماده نصب فیلتر جدید شود.

---

مرحله شماره 6 – جایگزینی فیلتر روغن جدید

ابتدا با کمی روغن تازه، واشر فیلتر روغن جدید را روغنکاری کنید تا قطعات به خوبی جا بیفتند. سپس فیلتر روغن جدید را در جای خود قرار دهید و آن را در جهت عقربه های ساعت بچرخانید تا به طور کامل محکم شود. اگر از آچار استفاده می‌کنید، ابتدا با دست فیلتر را بچرخانید تا مطمئن شوید به اندازه کافی محکم شده است. در مورد فیلترهای روغن کارتریجی، ممکن است به ابزار خاصی برای نصب دوباره پوشش فیلتر نیاز باشد.

---

مرحله شماره 7 – تعویض واشر آب بندی

واشر آب بندی را به دقت بررسی کنید. اگر سالم بود، می‌توانید آن را برگردانده و دوباره استفاده کنید. برای موتورسیکلت هایی که از اورینگ به جای واشر استفاده می‌کنند، بهتر است هر بار که روغن تعویض می‌شود، اورینگ ها را نیز تعویض کنید تا از نشتی جلوگیری شود.

---

مرحله شماره 8 – نصب دوباره درپوش تخلیه

اگر درپوش تخلیه به واشر جدید نیاز دارد، حتما آن را تعویض کنید. سپس درپوش را با دست محکم کنید. برای اطمینان بیشتر، می‌توانید از آچار گشتاور استفاده کنید اما مراقب باشید بیش از حد آن را سفت نکنید، زیرا ممکن است باعث آسیب به قطعات شود.

---

مرحله شماره 9 – اضافه کردن روغن‌موتور جدید

با توجه به دستورالعمل شرکت سازنده، مقدار مشخصی روغن را به موتور اضافه کنید. معمولا حدود سه چهارم مقدار توصیه شده را با استفاده از یک قیف بریزید. پس از آن سطح روغن را بررسی کرده و مطمئن شوید که موتور به درستی تراز شده است. درپوش فیلتر روغن را نیز پس از اطمینان از سطح روغن، مجدد نصب کنید.

---

مرحله شماره 10 – روشن کردن موتور و چک کردن نشتی

در پایان، موتور را روشن کرده و سطح روغن را دوباره چک کنید. اگر لازم بود، روغن بیشتری اضافه کنید یا مقدار اضافی آن را تخلیه کنید. فیلتر روغن کهنه و روغن قدیمی را به درستی دور بیندازید. تعویض روغن موتور فرآیندی ساده است که می‌توانید آن را به راحتی در خانه یا گاراژ انجام دهید. اگر تازه کار هستید، بهتر است چند بار ابتدا روغن سرد را تعویض کنید تا برای دفعه های بعد تجربه بیشتری در تعویض روغن داغ داشته باشید.

---

مراحل تعویض روغن موتور خودرو

در ابتدا باید روش صحیح جایگزین کردن روغن جدید در موتور را بدانید و تمامی نکات بهداشتی و ایمنی را رعایت کنید. در ادامه تمامی این مراحل برای شما توضیح داده‌ایم.

---

مرحله شماره 1 – تهیه لوازم مورد نیاز

1. به یک ظرف 5 لیتری برای این که روغن کار کرده موتور را جمع آوری کنید نیاز دارید.
2. به روغن موتور مناسب با نوع و مدل خودرو نیاز دارید.
3. برای تمیزی روغن باقی‌مانده روی بدنه موتور به یک دستمال نیاز دارید.
4. برای باز کردن پیچ ‌های تخلیه و فیلتر روغن به یک آچار مناسب این کار نیاز دارید.
5. به یک آچار آلن یا فرانسه نیاز دارید.
6. برای انجام تخلیه روغن‌ موتور به یک عدد قیف با سایز متوسط نیاز دارید.
7. به یک فیلتر روغن جدید نیاز دارید.

---

مرحله شماره 2 – گرم کردن موتور

برای این که تعویض روغن موتور ساده تر انجام شود بهتر است ابتدا موتور خود را بین 5 تا 10 دقیقه گرم کنید زیرا این کار باعث گرم شدن روغن شده و روان تر حرکت می‌کند.

---

مرحله شماره 3 – پاکسازی موتور

ابتدا یک دستمال تمیز بردارید و به آرامی قسمت های اطراف پیچ تخلیه موتور و اطراف فیلتر را تمیز کنید.

---

مرحله شماره 4- قرار دادن خودرو یا موتور در مکانی صاف و بدون شیب

خودرو یا موتور خود را باید روی یک سطح صاف پارک کنید زیرا حتما باید خودرویتان را با جک بالا بکشید و این امر در زمین شیبدار بسیار سخت و خطرناک است.

---

مرحله شماره 5 – بالا کشیدن خودرو با جک

ابتدا باید ترمز دستی خودرو را بالا بکشید و دنده را در حالت پارک قرار دهید سپس برای بالا کشیدن آن از یک جک قدرتمند استفاده کنید. دقت کنید که باید به زیر خودرو دسترسی داشته باشید، پس خودرو را تا میزانی بالا بکشید که در ادامه مراحل با مشکلی روبرو نشوید.

---

مرحله شماره 6 – تعویض فیلتر روغن

برای شروع، مقداری روغن تازه روی واشر فیلتر روغن جدید بمالید تا قطعات به خوبی روان شوند. سپس فیلتر روغن جدید را در جای خود قرار داده و آن را در جهت عقربه های ساعت بچرخانید تا محکم شود.

---

مرحله شماره 7 – تعویض واشر

واشر آب بندی را با دقت بررسی کنید. اگر آسیب ندیده باشد، می‌توانید آن را مجدد استفاده کنید. کافی است آن را برگردانده و دوباره روی درپوش تخلیه قرار دهید.

---

مرحله شماره 8 – اضافه کردن روغن‌

بر اساس توصیه های سازنده، مقدار مشخصی از روغن موتور را اضافه کنید. سپس سطح روغن را بررسی کنید و در پایان، درپوش فیلتر روغن را مجدداً نصب کنید.

---

مرحله شماره 9 – روشن کردن خودرو

پس از اتمام مراحل، خودرو را روشن کرده و دوباره سطح روغن را بررسی کنید. در صورت نیاز، مقداری روغن بیشتر اضافه کنید یا اگر زیاد ریخته شده است، مقدار اضافی را تخلیه کنید.

---

نکات ایمنی در تعویض روغن موتور

• روغن موتور استفاده شده را در یک ظرف خالی کنید و به یکی از مغازه‌ های تعویض روغنی تحویل دهید. این ماده برای محیط زیست بسیار مضر است و این کار باعث بازیافت مجدد این روغن می‌شود.
• در زمستان اگر از خودرو یا موتور خود بیشتر از 6 ساعت استفاده کردید، بهتر است روغن را تعویض نکید زیرا در این حالت ویسکوزیته روغن بالا رفته و انجام این کار بسیار دشواری می‌شود.
• اگر قصد دارید روغن موتور مینرال را با روغن سنتتیک تعویض کنید ابتدا باید داخل موتور را به طور کامل تمیز کنید. برای انجام این کار، پس از تخلیه، فیلتر روغن را خارج نکنید، ابتدا روغن فلاشینگ را جایگزین کرده و سپس خودرو یا موتورتان را 20 دقیقه روشن بذارید تا موتور کامل تمیز شود.
• برای تعویض روغن حتما از یک دستکش پلاستیکی یا لاتکس استفاده کنید.

---

علائم نیاز به تعویض روغن موتور

• لرزش بیش‌ ازحد: اگر در سرعت زیاد موتورتان بیش از حد می‌لرزد، یکی از علائم ساییدگی داخل موتور به دلیل کمبود روغن است.
• صدای بلند و آزار دهنده: اگر صدای بلندی از موتورتان می‌شنوید که هم آزار دهنده است و هم قطع نمی‌شود، علت آن ساییده شدن قطعات داخلی موتور است و باید روغن موتور چک شود.
• افزایش دمای موتور: اگر موتورتان بیش از حد گرم می‌شود، علت آن کمبود روغن است. در این صورت اگر موتورتان گرمتر از حالت عادی کار می‌کند بهتر است مقدار بیشتری روغن موتور داخل مخزن بریزید.

---

مزایای تعویض منظم روغن موتور

کاهش اصطکاک و سایش: کاهش اصطکاک و سایش در موتور از مهم ترین وظایف روغن موتور است. موتور از قطعات مختلفی تشکیل شده که در هنگام کار به هم ساییده می‌شوند و اگر روغنکاری به درستی انجام نشود، در اثر ساییدگی آسیب می‌بیند.
روغن موتور مثل یک لایه نازک روی قطعات موتور قرار می‌گیرد که باعث جلوگیری از سایش می‌شود.

بهبود مصرف سوخت: اگر موتور به درستی روغنکاری شود، عملکرد موتور بهبود یافته و در نتیجه از سوخت کمتری استفاده می‌شود.

بالا بردن راندمان موتور: با روغنکاری درست عملکرد موتور بهتر می‌شود. زمانی که موتور به درستی روغنکاری شود، نرم‌تر و بهتر کار می‌کند، که می‌تواند به شتاب بالاتر و عملکرد کلی موتور کمک کند و همچنین احتمال دارد موتور زیاد گرم نشود.

زیاد شدن طول عمر موتور: براساس مطالبی گفته شد، روغن موتور باعث کاهش اصطکاک و سایش در موتور می‌شود که می‌تواند از آسیب دیدن قطعات موتور جلوگیری کند. به مرور زمان، روغن موتور خراب می‌شود. این می‌تواند باعث افزایش سایش قطعات موتور شده و در نتیجه موتور به طور کامل خراب می‌شود.

محافظت در برابر خوردگی و زنگ زدگی: به طور کلی زمانی که قطعات فلزی در برابر هوا و رطوبت قرار می‌گیرند، دچار زنگ زدگی و خوردگی می‌شوند ولی به دلیل این که روغن موتور دارای مواد افزودنی است از این عامل جلوگیری می‌کند.

تنظیم فشار روغن: فشار روغن موضوع بسیار مهمی است، زیرا ضمانت کننده جریان مناسب روغن در میان تمام قطعات موتور است. اگر روغن موتور کثیف یا آلوده شود، باعث کاهش فشار روغن شده که می‌تواند منجر به آسیب موتور شود.

---

مرحله دوم: تخلیه روغن موتور

برای تخلیه روغن موتور باید مراحل زیر را طی کنید که به شرح زیر است:

1. یافتن پلاگین تخلیه روغن
2. قرار دادن ظرف جمع آوری روغن
3. باز کردن پلاگین تخلیه روغن
4. تخلیه کامل روغن
5. بستن پلاگین تخلیه روغن

برای ادامه توضیحات موارد بالا همراه ما باشید.

---

1- یافتن پلاگین تخلیه روغن

برای پیدا کردن محل قرارگیری روغن و پلاگین تخلیه و انجام اصولی این کار باید دفترچه راهنما را به طور کامل بخوانید ولی معمولا پلاگین تخلیه در زیر موتور قرار دارد.

---

2- قرار دادن ظرف جمع آوری روغن

باید ظرف مخصوص را در زیر دریچه برای خالی کردن روغن قدیمی قرار دهید تا روغن قدیمی از مخزن خارج شود.

---

3- باز کردن پلاگین تخلیه روغن

زیر پلاگین روغن، یک ظرف تخلیه قرار دهید. برای این که بتوانید پلاگین تخلیه را باز کنید باید از آچار و پیچ گوشتی استفاده کنید.

---

4- تخلیه کامل روغن

بعد از انجام تمام این مراحل، زمان تخلیه روغن از موتور است. به این نکته توجه کنید که ظرف تخلیه را زیر دریچه تخلیه قرار دهید.

زاویه پلاگین تخلیه باعث می‌شود روغن با زاویه خارج شود، پس باید ظرف را چندین سانتی متر به آن سمت منحرف کنید. اگر این کار را در فضای باز انجام می‌‍‌دهید، مقدار وزش باد را هم حساب کنید.

---

5- بستن پلاگین تخلیه روغن

بعد از این که تخلیه روغن قدیمی به صورت کامل انجام شد، پلاگین روغن را به طور محکم ببندید.

---

مرحله سوم: تعویض فیلتر روغن موتور خودرو

یکی از مهم ترین اقدامات، تعویض فیلتر روغن است. برای این که بتوانید فیلتر روغن را به درستی تعویض کنید باید ابتدا فیلتر روغن را پیدا کرده و آن را باز کنید و سپس فیلتر روغن جدید را نصب کنید.

ما در ادامه تمامی این مراحل را برایتان توضیح داده‌ایم.

---

1- یافتن فیلتر روغن

در این مرحله سعی کنید قسمت هایی که دسترسی به فیلتر روغن و فیلر شمع را محدود می‌کنند را جدا کنید. شما می‌توانید فیلتر روغن خودرویتان را در داخل کاپوت مشاهده کنید.

---

2- باز کردن فیلتر روغن

در زمان تخلیه روغن موتور استفاده شده، فیلتر قدیمی را هم جدا کنید. پیچ فیلتر شاید با دست هم باز شود، ولی برای این که راحت تر این کار را انجام دهید از آچار فیلتر روغن استفاده کنید.
به کمک یک پارچه‌ تمیز سعی کنید قسمتی که واشر فیلتر روغن با موتور در ارتباط است را تمیز کنید.

---

3- نصب فیلتر روغن جدید

ابتدا با انگشتتان کمی روغن تازه را بر روی واشر فیلتر پخش کنید تا قطعات به ‌خوبی روغنکاری شوند. فیلتر روغن جدید را به جای فیلتر روغن‌ قدیمی قرار دهید و آن را در جهت عقربه ‌های ساعت به طور کامل محکم کنید.

اگر از آچار استفاده می‌کنید، سعی کنید برای محکم کاری هم که شده با دستتان هم فیلتر را سفت کنید.

در اغلب مواقع، فیلتر های روغن کارتریجی به ابزار هایی برای نصب مجدد پوشش فیلتر روغن احتیاج دارند.

---

مرحله چهارم: اضافه کردن روغن موتور جدید

در این مرحله ابتدا باید روغن موتور مناسب را انتخاب کنید. هر چه روغن موتور با کیفیت‌ تری برای موتورتان انتخاب کنید، موتورتان بازدهی بالاتری پیدا می‌کند.

سپس در ادامه نحوه اضافه کردن روغن جدید و استارت زدن و چک کردن نشتی را با هم بررسی می‌کنیم.

---

1- انتخاب روغن موتور مناسب برای خودرو یا موتورسیکلت

هر خودرو و موتوری به روغن موتور خاص خودش نیاز دارد تا بتواند بهترین عملکرد خود را نشان دهد. پس باید به خوبی از خودرو و موتور خود اطلاعات داشته باشید تا بتوانید روغن موتور مناسب آن را تشخیص دهید.
همچنین شما می‌توانید از مقالات ما که در قسمت اس دی مگ همین سایت قرار دارند، درباره انتخاب بهترین و مناسب ترین روغن موتور استفاده کنید.

---

2- اضافه کردن روغن

با دقت و با توجه به دفترچه راهنما، مقدار مشخصی از روغن را استفاده کنید. به نحوی که ¾ روغن گفته شده با قیف اضافه شود.
پس از انجام این کار، سطح روغن را بررسی کنید و تراز بودن موتور را چک کنید، اگر همه چیز عادی بود، درپوش فیلتر روغن را دوباره نصب کنید.

---

3- استارت زدن موتور و بررسی نشت روغن

در انتها که تمامی مراحل تعویض روغن موتورتان را به صورت کامل انجام دادید، بهتر است عملکرد آن را تست کنید تا از صحیح بودن عملکرد آن مطمئن شوید.

ابتدا استارت بزنید و حدود 30 ثانیه آن را حرکت ندهید. میله‌ ای کنار موتور وجود دارد را بیرون بیاورید، سپس با دستمال آن را تمیز کنید و مجددا سر جای خودش قرار دهید.

یک بار دیگر آن را در بیاورید، یک خط تراز روی آن قرار دارد که با آن می‌توانید میزان روغن موتوری که باید به موتور اضافه کنید و یا از آن کم کنید را متوجه می‌شوید. هرگز این مرحله را فراموش نکنید، زیرا عدم توجه به آن می‌تواند مشکلات زیادی برایتان ایجاد کند.

---

4- نکات تکمیلی

در انتها، چند نکته تکمیلی درباره این که با روغن موتور قدیمی باید چه کار کرد. همچنین زمان تعویض روغن موتورتان را به طور کامل شرح داده‌‍‌ایم.

---

با روغن موتور قدیمی و کار کرده چه کنیم؟ (دفع روغن موتور کارکرده)

تنها مرحله ای که باقی مانده است، دور ریختن صحیح روغن و فیلتر قدیمی است. اکثر فروشگاه ‌های قطعات خودرو که روغن می‌فروشند، روغن ‌های قدیمی و سوخته را بدون پرداخت هزینه ای تحویل می‌گیرند.

اگر این کار را انجام ندهید، شهرداری های محلی اغلب نقاط تخلیه زباله های خطرناک خانگی دارند که شما می‌توانید در آن قسمت تخلیه کنید.

---

زمان بندی تعویض روغن (زمان بندی کلی و استاندارد)

همان طورکه در ابتدا مقاله گفته شد، روغن موتور باید در دوره‌ های معینی تعویض شود تا بهترین عملکرد را داشته باشد. در مجموع می‌توان گفت هیچ یک از روغن موتور ها دوره تعویض مشابهی ندارند و هر کدام عمر مفید متفاوتی دارند.

اما می‌توان عمر مفید روغن موتور هایی را که به صورت سنتتیک تولید می‌شوند را طولانی‌ تر از سایر محصولات دانست.

دوره تعویض روغن موتور ممکن است از 5000 کیلومتر تا 20000 کیلومتر و حتی بالاتر، متفاوت باشد. پس بهتر است درباره روغن موتور مصرفی خود اطلاعات کافی داشته باشید تا دوره تعویض آن را بدانید.

---

سوالات متداول در رابطه با آموزش تعویض روغن موتور